Na przełomie XIX i XX wieku w Biłgoraju, gdzie budownictwo drewniane stanowiło 93% domostw pożary wybuchały dosyć często. W dniu 28 maja 1872 r. miał miejsce zbiorowy pożar Biłgoraja podczas którego spłonęło 156 domów i zginęło 7 osób. Kolejny, który wybuchł 3 lata później, strawił 20 budynków mieszkalnych. Skala strat dla miasta była znaczna bowiem w 1888 r. powstał plan regulacji Biłgoraja przed pożarem, który m.in. wprowadził zakaz budowy budynków drewnianych w mieście - a jedynie na peryferiach i to z zachowaniem odpowiednich odległości, poszerzenie wąskich ulic kosztem placów prywatnych, utrzymywanie stałych nocnych stróży oraz nabycie sikawki żelaznej jako doposażenia posiadanego sprzętu przeciwpożarowego. Brak jednak w tym okresie straży ogniowej utrudniał akcje ratunkową. Wprawdzie wszyscy mieszkańcy miasta na wypadek pożaru mieli obowiązek przybyć na miejsce i odnotować swój udział w gaszeniu ognia poprzez włożenie numeru do specjalnej skrzyni na kołach zwanej "karą" - jednakże sposób ten nie gwarantował skutecznej ochrony przed ogniem.

Za historyczną datę powstania pierwszych struktur pożarniczych w Biłgoraju tj. Ochotniczej Straży Ogniowej uważa się jak podaje kronika OSP rok 1902. Udokumentowaną datę utworzenia Towarzystwa Ochotniczej Straży Ogniowej w Biłgoraju wskazuje pismo Gubernatora Lubelskiego z 1903 r. zatwierdzające jego statut. (AGAD GGW sygn.102882). Tak więc, zachowane pisemne ślady jak najbardziej potwierdzają stuletnią historię Ochotniczej Straży Pożarnej w Biłgoraju, jednostki - w której wyrastali i zdobywali wiedzę późniejsi, pierwsi zawodowi strażacy - której dziejów, choćby skrótowo nie sposób pominąć w kronice poświęconej straży pożarnej zawodowej w Biłgoraju.

Najistotniejsze daty i fakty z dziejów Ochotniczej Straży Pożarnej w Biłgoraju:

1902 r. - powstanie Ochotniczej Straży Ogniowej w Biłgoraju. Jan Głogowski - naczelnik. Pierwszą siedzibą OSP była szopa mieszcząca się na Rynku na zapleczu budynku magistrackiego.

1904 r. - założenie orkiestry strażackiej, która istniała do 1939 r., a po wojnie od dnia 04.1945 r. reaktywowana,

1905 r. - uzyskanie z Magistratu jednolitych mundurów wykonanych z samodziału wraz z pasami strażackimi tzw. gurtami,

1905 r. - wybudowanie wspinalni w parku miejskim jako pierwszego obiektu szkoleniowego Ochotniczej Straży Ogniowej,

1915 r. - wywiezienie wielu czynnych działaczy OSP w głąb Rosji,

1919 r. - kurs szkoleniowy strażaków prowadzony przez płk. poż. J. Tuliszkowskiego,

1923 r., 1926 r. - powstaje przy OSP zespół teatralny i chór, a także sekcja piłki siatkowej i nożnej,

1924 r. - otrzymanie od społeczeństwa biłgorajskiego sztandaru,

1931 r. - zakup pierwszej motopompy spalinowej (za kwotę 4600 zł),

1934 r. - przy OSP powstaje drużyna samarytanek skupiająca 14 pań,

1935 r. - wybudowanie na Rynku drewnianej remizy strażackiej,

1936 r. - zakup pierwszego samochodu strażackiego (tzw. autopogotowie) marki "Praga" (za kwotę 7200 zł),

8-16.09.1939 r. - bombardowania, pożar i bitwa o Biłgoraj; spłonęło ok. 1100 budynków; OSP nie funkcjonowała bowiem sprzęt ppoż. na rozkaz władz ewakuowano na wschodnie tereny w okolice Hrubieszowa, gdzie uległ w wyniku działań wojennych zniszczeniu,

1940-1944 r. - okupanci utrzymywali OSP, do której przynależność była przymusowa; na prowizoryczna remizę wyznaczyli szopę na ul. 3-go Maja; zapewnili podstawowy sprzęt ppoż. w postaci samochodu strażackiego i motopompy, jednak wycofując się w dniu 22 lipca 1944 r. cały sprzęt zabrali ze sobą,

10.1944 r. - I powojenne zebranie reaktywujące Ochotniczą Straż Pożarną w Biłgoraju; prezesem wybrano Kazimierza Głogowskiego, naczelnikiem - Wincentego Słomskiego; siedziba OSP - remiza na ul. 3-go Maja;

03.1945 r. - zatrudnienie przez zarząd OSP Władysława Bolesława Surmę jako mechanika do obsługi i remontu motopomp

06.1948 r. - pozyskanie samochodu strażackiego marki "Fordson"

1952 r., 1959 r. , 1962 r. - pozyskanie kolejnych wozów bojowych: Star 20, Star 21, Star 25,

1953 r. - rozpoczęcie budowy remizy strażackiej u zbiegu ulic obecnie Nadstawnej i Lubelskiej, jednakże budowy tej nigdy nie ukończono, a plany zarzucono,

1960 r. - rozpoczęto budowę Powiatowego Ośrodka Szkoleniowego Straży Pożarnych stanowiącego równocześnie remizę OSP Biłgoraj na ul. Dąbrowskiego, który 21 październiku 1962 r. oddano do użytku,

1962 r. - OSP Biłgoraj otrzymuje sztandar,

1999 r. - zebranie reaktywujące Ochotniczą Straż Pożarną w Biłgoraju i jej powstanie jako jednostki specjalistycznej w zakresie ratownictwa wodno - ekologicznego (RWiE),

04.2001 r. - włączenie OSP RWiE w Biłgoraju do Krajowego Systemu Ratowniczo - Gaśniczego,

07-08.2001 r. - czynny udział członków OSP RWiE Biłgoraj w akacji przeciwpowodziowej na terenie powiatu Opole Lub. (umacnianie wałów na Wiśle),

2005 r. - zakup samochodu SLRW Ford Transit,

2016 r. - zakup łodzi Whaly 435,

2018 r. - pozyskanie używanego SRW Steyer (r. prod. 1987 r.) z HDS